Posts tonen met het label Manuela Pinto. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Manuela Pinto. Alle posts tonen

vrijdag 10 juni 2011

Tweetalige opvoeding: geen vast recept, wel tips

Door: Eva Schwarzberg

Op woensdagavond 1 juni 2011 was ik aanwezig bij de workshop "Bilingualism", georganiseerd door onderzoeksters van het Utrechtse Instituut voor Linguïstiek. Mijn conclusie: tweetaligheid is dynamisch. Het basisrecept pas je naar eigen smaak aan, maar je smaak ontwikkelt zich. Het uiteindelijke gerecht smaakt dus altijd anders. En ook hier geldt natuurlijk: smaken verschillen.

Er bestaan veel misvattingen over het tweetalig opvoeden van kinderen. Een greep uit veelgehoorde opmerkingen: "Kinderen vanaf de geboorte tweetalig opvoeden zorgt voor verwarring en is schadelijk voor hun cognitieve ontwikkeling", "Tweetalige kinderen spreken geen van beide talen correct" of "Je kunt alleen tweetalig worden als je de tweede taal op jonge leeftijd leert." Uit onderzoek is gebleken dat deze uitspraken nergens op gebaseerd zijn.

Workshop
In het eerste deel van de workshop werd door de onderzoeksters Sharon Unsworth, Manuela Pinto en Ivana Brasileiro, overigens allen zelf ouder van tweetalige kinderen, algemene uitleg gegeven over tweetaligheid. In het tweede deel van de avond bespraken we in kleine groepen stellingen en wisselden we ervaringen uit. Hierbij kwamen diverse interessante wetenswaardigheden aan bod. Ik stip er enkele aan.

Omslagpunt
Vanaf de 19e eeuw tot in de jaren 60 van de 20e eeuw was er een negatieve houding ten opzichte van tweetaligheid. Tweetalige kinderen zouden later beginnen met praten dan eentalige kinderen, hadden vaker een taalachterstand en problemen op het gebied van stotteren. Deze bevindingen bleken echter gestoeld te zijn op verkeerde interpretaties van statistische gegevens. Het omslagpunt kwam in 1962 na onderzoek van Peal & Lambert en werd later bestendigd door onderzoek van Ellen Bialystok.


Tweetaligheid is dynamisch
Er zijn veel vormen van tweetaligheid en voor de manier van opvoeden zijn diverse benaderingen mogelijk. Het is van belang om te weten dat tweetaligheid dynamisch is.
Je aanpak en benadering moeten daarom ook dynamisch zijn. Doe waar jij en je kind je goed bij voelen, want kinderen reageren verschillend op diverse benaderingen.

Zorg voor een rijk aanbod van beide talen. Lees bijvoorbeeld veel voor, dit is van positieve invloed op zowel de minority language (de taal die het minste aan bod komt) als de majority language (de taal die het meeste aan bod komt).

Sommige tweetalige kinderen vinden het niet prettig om "anders" te zijn dan "eentaligen". Geef deze kinderen daarom een extra schouderklopje - positieve benadering - als ze vertalen voor familieleden, maar vestig er verder niet te veel de aandacht op.

Voordelen
Ga vooral niet op zoek naar de problemen die tweetaligheid met zich mee (kan) brengen. Een tweetalige opvoeding heeft namelijk veel voordelen: kinderen kunnen met meer mensen communiceren, ze denken creatiever en flexibeler en leren gemakkelijker een derde taal.

Wereldwijd groeit tweederde deel van de kinderen tweetalig op. Het komt dus vaker voor dan ik in eerste instantie dacht.

Meer informatie
De website http://ecb.childbilingualism.org/resources biedt veel achtergrondinformatie en ook literatuurverwijzingen.

Vanwege de grote belangstelling wordt de workshop tweetaligheid van het Utrechtse Instituut voor Linguïstiek op 20 juni 2011 herhaald. Aanmeldingen verlopen via http://www.workshops-en.childbilingualism.org/.

De avondworkshop had wat mij betreft best verdeeld kunnen worden over meerdere avonden. Er was gewoonweg té veel te bespreken. Maar geen nood. Utrecht Summer School geeft een cursus over tweetaligheid. Aanmelden kan tot 30 juni 2011.

Bronnen: Workshop tweetaligheid van het Utrechtse Instituut voor Linguïstiek, Utrecht Summer School

maandag 2 mei 2011

De voor- en nadelen van een tweetalige opvoeding

Door Eva Schwarzberg

Het is wetenschappelijk aangetoond dat een tweetalige opvoeding veel voordelen voor een kind oplevert. Bij een normale ontwikkeling kan een kind gemakkelijk minstens twee talen tijdens de jeugd leren. Wat zijn de voor- en nadelen en hoe pak je een tweetalige opvoeding aan? Op 1 juni geven onderzoeksters van het Utrechtse Instituut voor Linguïstiek een workshop over dit onderwerp.

Wat zijn de voordelen van een tweetalige opvoeding?

• De communicatie met familie in het buitenland verloopt beter;
• Wanneer het kind met bijv. de Engelse of Franse taal opgroeit, heeft het een studievoorsprong op de middelbare school;
• Tweetalige opvoeding zorgt voor een verhoogde hersencapaciteit;
• Het is bewezen dat hoe meer talen je leert, hoe beter je je moedertaal gaat spreken omdat je beter verbanden kunt leggen en meer taalinzicht ontwikkelt;
• Op jonge leeftijd leren kinderen gemakkelijker een nieuwe taal dan wanneer ze tieners zijn. De taalgevoeligheid neemt vanaf het zevende jaar geleidelijk af en daarna wordt het dan ook veel moeilijker om een ander accent aan te leren. Daarom is het dus aan te bevelen om vroeg te beginnen met het aanleren van een tweede taal.

Hoe voed je een kind tweetalig op?

1. Via de OPOL-methode: One Parent, One Language. Beide ouders spreken in een verschillende taal, hun moedertaal, tegen het kind.

Voordelen

• De kans is kleiner dat het kind de talen door elkaar gaat halen.
• Veel duidelijkheid voor het kind.

Nadelen

• De ouders moeten beide talen beheersen zodat de communicatie binnen het gezin goed verloopt.
• Deze methode levert soms lastige situaties voor het kind op. Welke taal moet het kind nu spreken wanneer er een gesprek met beide ouders gevoerd wordt?

2. Via de ML@H–methode: Minority language at home. De ouders spreken thuis een andere taal dan de omgeving.

Voordelen

• Deze methode is vooral praktisch wanneer ten minste een van de ouders de Nederlandse taal niet vloeiend spreekt. Het kind leert de Nederlandse taal op school en een andere taal thuis.
• Omdat je je kind op deze manier één taal aanleert (de Nederlandse taal wordt op school aangeleerd), kun je alle aandacht op die taal richten.

Nadelen

• Beide ouders moeten de gekozen taal op moedertaalniveau beheersen, omdat het kind de taal anders niet goed aanleert.
• Je zult duidelijke regels moeten opstellen over wanneer welke taal wordt gesproken. Want het is in vele situaties natuurlijk gewenst en gepast dat er gewoon Nederlands wordt gesproken, zoals in het openbaar, wanneer er iemand komt spelen bij je kind, etc.!

Waarom zou je een kind niet tweetalig opvoeden?

• Het wordt afgeraden om je kind op te voeden met een tweede taal die niet goed wordt beheerst door een van de ouders. Hierdoor zal het kind de taal ook niet vloeiend leren spreken en dit kan er zelfs toe leiden dat het kind zijn eigen moedertaal uiteindelijk minder goed zal beheersen.

• Het is ook geen verstandig idee om als alleenstaande ouder je kind tweetalig op te voeden, omdat de kans bestaat dat het kind de talen door elkaar gaat spreken.

Mijn eigen vragen

Bovenstaande informatie heb ik op het internet gevonden. Maar is deze informatie correct en wat zijn de nieuwste inzichten? Als ouder van twee kinderen die wij tweetalig (Nederlands en Deens) opvoeden, ben ik hier benieuwd naar. Ook heb ik diverse vragen: “Vertalen” tweetalige kinderen? Op welke leeftijd gaan kinderen beide talen actief en afzonderlijk van elkaar gebruiken? Moet je iets doen of laten als je kind leert lezen en schrijven?

Workshop over tweetaligheid en tweetalige kinderen

Er is de laatste jaren veel onderzoek gedaan naar een tweetalige opvoeding. Tijdens het eerste deel van deze workshop van het Utrechtse Instituut voor Linguïstiek worden enkele van de bevindingen van de onderzoeksters Sharon Unsworth, Manuela Pinto en Ivana Brasileiro toegelicht. In het tweede deel wordt een aantal specifieke vragen en stellingen in kleinere groepen besproken.

Praktische informatie

Deze avondworkshop vindt op 1 juni a.s. plaats in Utrecht en is bedoeld voor ouders, opvoeders, expats, taaltherapeuten en iedereen die geïnteresseerd is in tweetaligheid en tweetalige kinderen. De workshop wordt in het Engels gegeven. Deelname is gratis, maar het aantal plaatsen is beperkt. Aanmeldingen verlopen via de website van de workshop.

Ik heb me inmiddels aangemeld en ik ben zeer benieuwd naar de informatie van de onderzoeksters en praktijkervaringen van de andere deelnemers.

Bronnen: Workshop tweetaligheid van het Utrechtse Instituut voor Linguïstiek, Leerwiki over tweetalige opvoeding, Wikipedia over meertaligheid