Door Cas Jamin
Ik googel, jij googelt, wij googelen… Googelen is al helemaal ingeburgerd in de Nederlandse taal en iedereen doet het. In 2011 verwerkte Google wereldwijd gemiddeld een miljard zoekopdrachten per dag. Vaak leveren die zoekopdrachten een enorme lijst op aan niet allemaal even relevante resultaten. Tijd om eens aandacht te besteden aan de kwaliteit van de zoekopdracht.
Formulering van je zoekopdracht
De Google-zoekmachine is een doorzoekbare index van de inhoud van miljarden webpagina’s. Met een zoekopdracht laat je Google webpagina’s uit zijn index selecteren waarin jouw zoektermen voorkomen.
Om via Google het antwoord op een vraag te vinden, kun je het beste proberen om je te verplaatsen in het taalgebruik van bronnen met een antwoord op je vraag. Hoe specifieker je kennis van het taalgebruik op relevante webpagina's, hoe gerichter je kunt zoeken. Een vakspecifieke term kan bijvoorbeeld dusdanig uniek zijn dat je heel gericht kunt vinden wat je zoekt.
De lading van je zoektermen
Het is goed om je bewust te zijn van de lading van je zoektermen. Woordkeuze is van grote invloed op de bronnen die je vindt. Een algemene term levert bijvoorbeeld al een ander resultaat op dan een medische term. Probeer wanneer je onderzoek doet, zoekopdrachten neutraal te formuleren, en probeer vooral verschillende zoekopdrachten uit.
Het is ook een goede gewoonte om het antwoord dat je verwacht niet in je zoekopdracht te leggen. Doe je dit wel, dan is er sprake van "confirmation bias". Je vraagt dan eigenlijk om een bevestiging van je eigen verwachtingen.
Woordvolgorde, hoofdletters en leestekens
Over het algemeen geeft Google het meeste gewicht aan webpagina’s waarin veel van de zoektermen in de ingegeven volgorde voorkomen. En ook voor Google staat er iets anders als je twee woorden omdraait. Hoofdletters en de meeste leestekens worden altijd genegeerd.
Zoekoperatoren
Zoekoperatoren zijn speciale instructies voor de zoekmachine die je kunt meegeven in je zoekopdracht. Als je deze zoekoperatoren slim combineert, kun je heel gericht zoeken.
Hieronder volgt een kort overzicht van de belangrijkste zoekoperatoren, waarna ik verder ga met de opbouw van zoekresultaten, handige zoekfilters en bijzondere zoekopdrachten en zoekfuncties.
Voor nog veel meer zoekoperatoren verwijs ik naar de bronvermelding.
OR
Pagina's met één van de twee of beide termen.
Let op de spatie voor en na de operator.
[zoekterm 1] OR [zoekterm B]
Deze operator is erg handig om tegelijkertijd met verschillende synoniemen of spellingvarianten te zoeken.
Bijvoorbeeld:
holiday OR vacation
bycycle OR cycle
Aanhalingstekens (" ")
Met aanhalingstekens kun je zoeken naar een exacte woordgroep, bijvoorbeeld een citaat. De tekst tussen de aanhalingstekens geldt dan als één zoekterm. Op een zoekterm tussen aanhalingstekens kun je weer alle andere zoekoperatoren loslaten.
Je kunt bijvoorbeeld aanhalingstekens plus het woordje 'origin' gebruiken om de herkomst van het volgende citaat uit het drukwezen te achterhalen: origin "The quick brown fox jumped over the lazy dog"
AND
Alleen webpagina's met term A en term B.
[zoekterm 1] AND [zoekterm B]
Let op de spatie voor en na de AND operator.
intext:
Hiermee weer je alle zoekresultaten die een bepaalde zoekterm niet bevatten.
intext:[vereiste zoekterm]
Tussen deze operator en de vereiste zoekterm komt geen spatie.
Bijvoorbeeld:
intext:"clone backup" software OR tools
Met deze zoekopdracht vraag je specifiek om clone backup software of tools. De essentiële woordgroep "clone backup" is als geheel een verplichte zoekterm, door de operator intext: te combineren met aanhalingstekens.
De zoektermen "software" en "tools" zijn in deze ICT-context zo'n beetje synoniem. Met de OR operator vind je zowel bronnen die spreken van "software", als bronnen die spreken over "tools".
Koppelteken (-)
Hiermee filter je webpagina's uit de zoekresultaten waarin een bepaalde term voorkomt. Dit is handig als je merkt dat een bepaalde term kenmerkend is voor de irrelevante zoekresultaten die je krijgt.
Aan het begin van de uit te filteren term komt een koppelteken, zonder spatie tussen het koppelteken en de uit te filteren term: -[uit te filteren term]
site:
Met deze operator zoek je alleen naar webpagina's binnen een bepaalde website (site:vertalersnieuws.blogspot.nl) of binnen een bepaald domein (site:org of site:.org).
De pagina met zoekresultaten
De pagina met zoekresultaten biedt veel nuttige aanwijzingen over de aard van de gevonden bronnen en welke trefwoorden je nog meer of beter kunt gebruiken om je zoekopdracht toe te spitsen.
Een zoekresultaat is als volgt opgebouwd:
1. Titel met link
2. Webadres
3. Stukje(s) tekst waarin je zoektermen voorkomen; gescheiden door een beletselteken (…). De zoektermen worden daarin gemarkeerd als vette tekst.
5. Eventueel een zoekveld om rechtstreeks te zoeken binnen een grotere website.
6. Eventueel links naar de verschillende onderdelen van een grotere website.
Als je de informatie op de pagina met zoekresultaten goed weet te benutten kun je direct een stuk effectiever zoeken.
Filters
Na het versturen van een zoekopdracht kun je de resultaten verder toespitsen door te filteren op mediatype (nieuws, boeken, blogs, discussies, video's, producten, apps, patenten) of publicatiedatum. Zie voor de filteropties de kolom links naast de zoekresultaten en de zwarte menubalk boven in beeld.
Kleurfilter afbeeldingen
Als je naar afbeeldingen zoekt, kun je filteren op kleur. Dit biedt verrassende mogelijkheden. Zoek je bijvoorbeeld naar diagrammen, die veelal een witte achtergrond hebben? Of zoek je naar actiefoto's van sporters in het grasveld? Met het kleurfilter erbij is dit een fluitje van een cent.
Bijzondere zoekopdrachten
Definities opzoeken
Snel een definitie van een bepaald woord vinden is gemakkelijk met de zoekopdracht define[spatie][te definiëren term]. Bijzonder is dat je op deze manier ook definities kunt vinden van termen die niet in het woordenboek voorkomen.
Berekeningen en conversies
Als je een rekensom ingeeft als zoekopdracht, krijg je het antwoord op de rekensom terug. Omrekenen kan ook, met het magische woord in ertussen: 1 mijl in kilometer = 1,6 KM.
Gerelateerde afbeeldingen zoeken
Google kan zoeken naar vergelijkbare afbeeldingen. Hiervoor klik je op de link "vergelijkbaar" die verschijnt als je de muisaanwijzer op een gevonden afbeelding plaatst.
Een afbeeldingsbestand als zoekopdracht
Bij Google Afbeeldingen kun je een afbeeldingsbestand uploaden, om Google vergelijkbare afbeeldingen op het web te laten zoeken. Sleep hiervoor een afbeeldingsbestand van je computer naar het zoekveld op de Google-zoekpagina.
Op deze manier kun je bijvoorbeeld de naam van een gebouw dat je eerder fotografeerde opzoeken of meer informatie krijgen over een gevonden object. Met de Google Mobile App voor smartphones kun je een foto maken en deze direct naar Google sturen.
Conclusie
Het is goed om wat meer te weten over hoe Google werkt. Je kunt dan betere zoekopdrachten formuleren en je zoekopdracht specifieker maken. Na enige oefening zul je sneller en preciezer vinden wat je zoekt.
Bronnen
Number of Google searches each day
Google Schools its Algorithm
Eerste hulp bij e-Onderzoek
Power Searching With Google online course
Google Inside Search
Google Guide
