donderdag 30 december 2010

De vertaler als dichter: Literaire Vertaaldagen 2010

Door Dieuwke van der Veen

Wie had gedacht dat in het oude Utrechtse City, voorheen dé plek voor knok- en spektakelfilms, ooit nog eens een verhandeling over de vertaling van de Ilias zou worden gehouden?

Peter Bergsma, gastheer van de Literaire Vertaaldagen 2010, vertaler en directeur van Het Vertalershuis, vond dat het goed gaat met de dichtkunst: er zijn veel nieuwe vertalingen en vertaalkritieken. Hij wees ons tijdens zijn welkomstwoord op 10 december met klem op het bestaan van de website Schwob.nl, die zich ontfermt over vergeten en verwaarloosde literaire juweeltjes. Bijdragen zijn welkom: Schwob.nl, ter attentie van Alexandra Koch.

Een greep uit het programma:

- Patrick Lateur schiep een beeld van de eeuwenlange discussie - waar ook beroemdheden als Borges zich in hebben gemengd - over het vertalen van de klassieken. Moet je de hexameters van een gedicht handhaven in de vertaling - Lateur vindt van niet - of je juist richten op ritme en zangerigheid? Vergeet niet dat dergelijke verzen in de oudheid vaak werden gezongen, aldus Lateur.

- David Colmer, Australisch vertaler, maakte ons deelgenoot van de kwellingen die hij ondervonden had bij het vertalen van “De Danser” van Martinus Nijhoff. Hoe vertaal je “Alleen het zwart der openschroeiende ogen”? Of een mond die “opgebogen” is? En wat betekent het eigenlijk? In een geestige entr’acte liet hij de alternatieven die hij had bedacht en weer verworpen de revue passeren.

- Jan Mysjkin, vertaler Nederlands-Frans, deed ons beseffen dat het laten uitgeven van vertaalde poëzie tijd, energie en doorzettingsvermogen vergt. Met weemoed dacht hij terug aan de tijd dat in de oude stationnetjes van de “Petite Ceinture” in Parijs veel moois ontstond tijdens dichterlijke ontmoetingen. Geld speelt helaas een rol, en het Nederlandse Fonds voor de Letteren kreeg een compliment omdat het niet stuurt maar ondersteunt. Het Vlaams Fonds kwam er iets minder goed vanaf.

- Aan Hans Driessen (Duits-Nederlands), Diego Puls (Nederlands-Spaans) en Mariolein Sabarte Belacortu (Spaans-Nederlands) werd de Nederlands Letterenfonds Prijs voor de vertaler als cultureel bemiddelaar uitgereikt.

- Op dag twee, 11 december, waren er de traditionele vertaalworkshops voor proza en poëzie. Het kon voorkomen dat er over één alinea een uur heftig werd gediscussieerd, en zo hoort het ook. Tijdens de plenaire rapportage per groep bleek weer eens hoe vindingrijk vertalers zijn.

Cursus voor professionals in de kunst en cultuur

Door Dieuwke van der Veen

Het bkkc in Tilburg meldt dat in februari cursussen van start gaan waarmee elke ondernemer zich verder kan ontwikkelen. Een van die cursussen is Het Grote Gedoe: de zakelijke kant van het kunstenaarschap. De cursus gaat in op het regelen van de zakelijke aspecten van kunstenaarschap zoals belasting, contracten, auteursrecht, het vormen en uitbreiden van een netwerk.

Met de opleiding De Routeplanner leer je om je doelen te realiseren.

Voor meer en algemene informatie zie: http://www.bkkc.nl/.

eHerkenning: opvolger van DigiD voor bedrijven

Door: Mariëlle van Benthum

Per 1 januari 2011 stopt DigiD voor bedrijven. eHerkenning is de opvolger. Na 31 december 2010 kunt u bij de meeste overheidsdienstverleners niet meer inloggen met uw aanmeldgegevens van DigiD voor bedrijven. 

Elektronische identificatie en machtiging
Met eHerkenning kunnen ondernemers zich elektronisch identificeren bij een overheidsdienstverlener. U registreert personen die namens uw bedrijf zijn gemachtigd om bepaalde elektronische overheidsdiensten af te nemen. Zo gebruikt u eHerkenning niet alleen als elektronische identificatie maar ook als machtiging.

Verschillende betrouwbaarheidsniveaus
Er zijn vier verschillende betrouwbaarheidsniveaus. eHerkenning controleert niet alleen de identiteit en bevoegdheid, maar ook het eHerkenningsmiddel, zoals een wachtwoord, een one-time-password token, een pasje of een certificaat. Een hoog betrouwbaarheidsniveau biedt meer zekerheid dan een laag betrouwbaarheidsniveau. Het laagste betrouwbaarheidsniveau is vergelijkbaar met het huidige DigiD voor bedrijven. Op basis van risico-analyse bepaalt u welk betrouwbaarheidsniveau u nodig hebt.

Overstappen naar eHerkenning
U kunt nu al van DigiD voor bedrijven overstappen op eHerkenning. Tot 28 februari 2011 is overstappen nog gratis via de website http://www.overstappen.eherkenning.nl/. Daarna worden er kosten in rekening gebracht. De hoogte van de kosten hangt af van het gekozen betrouwbaarheidsniveau en de gekozen aanbieder. De Belastingdienst werkt nog aan de overstap van DigiD voor bedrijven naar eHerkenning.  

Meer informatie vindt u op de website http://www.eherkenning.nl/ en de site van DigiD.

Meer Vlaamse werken vertaald

Door: Mariëlle van Benthum

Vlaams Minister van Cultuur Joke Schauvliege (Leefmilieu, Natuur en Cultuur) wil dat populaire Vlaamse boeken binnenkort behalve in het Frans, Engels en Duits, ook in het Spaans, het Arabisch en in de Scandinavische talen worden vertaald. 

Op termijn zouden zelfs nog meer markten moeten worden aangeboord, zoals de landen India, Japan, China en Korea in het Verre Oosten. “Als wij Murakami lezen, waarom zou een Japanner dan geen Lanoye of Claus lezen”, vraagt Schauvliege zich af.


Om haar doel te verwezenlijken wil de minister vertalingen van Vlaamse auteurs bevorderen via het Vlaams Fonds voor de Letteren. Schauvliege vraagt ook meer aandacht voor non-fictie. Ze geeft aan dat het genre veel groeimogelijkheden heeft in binnen- en buitenland. Ze voegt hieraan toe dat er naast de bestaande beurzen voor fictie ook beurzen moeten komen voor non-fictie.

Tevens wil de Vlaamse minister het systeem van stimuleringsbeurzen voor jonge auteurs voortzetten en uitbreiden, omdat jong literair talent belangrijk is.

Bronnen: het recente decembernummer van tijdschrift De Talen en de website van minister Schauvliege.

vrijdag 10 december 2010

Overgangsrecht Wet beëdigde tolken en vertalers

Uit: Nieuwsbrief Nederlands Genootschap van Tolken en Vertalers (NGTV) 2010 nummer 24

Op 1 januari 2009 is de Wet beëdigde tolken en vertalers in werking getreden. Om te kunnen worden beëdigd, moet een tolk of vertaler in het register Wbtv zijn ingeschreven. Er geldt overgangsrecht voor vertalers die op 1 januari 2009 beëdigd waren op grond van de wet van 1878, maar niet voldoen aan de eisen voor inschrijving in het register.

Let op! Het overgangsrecht loopt af op 31 december 2010.

Bent u beëdigd als vertaler op grond van de oude wet, maar voldoet u niet aan de criteria voor inschrijving in het register? Dan is dit uw laatste kans om van het overgangsrecht gebruikt te maken.

Dit is de tekst van het desbetreffende wetsartikel:

"Artikel 37

De artikelen 3 en 5, onderdeel a, zijn gedurende een periode van twee jaar na inwerkingtreding van deze wet niet van toepassing op de inschrijving in het register van degenen die op het moment van inwerkingtreding van deze wet:

a. werkzaam zijn als beëdigde vertaler in de zin van de wet van 6 mei 1878, houdende bepalingen omtrent de beëdigde vertalers; of

b. definitief zijn ingeschreven in het landelijk kwaliteitsregister tolken en vertalers, bedoeld in de Tijdelijke regeling van 13 mei 2003 houdende machtiging van de Raad voor rechtsbijstand te ’s-Hertogenbosch tot het beheer van het landelijk kwaliteitsregister tolken en vertalers (Stcrt. 2003, 94)."

 
Bron: Nieuwsbrief Nederlands Genootschap van Tolken en Vertalers (NGTV) 2010 nummer 24 (deze nieuwsbrief ontvangen de leden van het NGTV per e-mail.)

Kennis delen voor taalliefhebbers

Door Mariëlle van Benthum

Het webportaal http://nl.bab.la/ biedt taalliefhebbers een platform om elkaar online te ontmoeten, ideeën uit te wisselen en (elkaar) talen te leren. Want bestaat er een betere taaldocent dan een moedertaalspreker, die graag zijn kennis deelt?

Een van de interessante onderdelen van deze site is een meertalig online woordenboek dat naast vertalingen ook hedendaagse contextzinnen en uitspraakvoorbeelden bevat. Nederlandse termen kunnen op dit moment helaas alleen naar het Engels worden vertaald. Maar niet getreurd, u vindt op bab.la ook taaltests, taalspellen en een woordenschattrainer.

Interactief
Het bijzondere aan de portal is dat deze interactief is. Zo kunt u zelf vertalingen, taaltests en woordenlijsten toevoegen. Er zijn al tests, spellen en woordentrainers voor Engels, Chinees, Frans, Hindi, Japans, Koreaans, Pools, Portugees, Roemeens, Russische, Spaans en Turks.

Het is nog wel nodig om de woordenboeken te helpen verbeteren, door zelf nieuwe vertalingen toe te voegen. Zo heb ik als test een aantal termen met betrekking tot horloges opgezocht. Het valt me op dat er voor een groot aantal termen nog geen Nederlandse vertaling bestaat.

De woordenboeken bevatten naast woorden, ook waardevolle extra vertalingen, van spreektaal en regionale uitdrukkingen tot bijvoorbeeld technisch of ander vakspecifiek jargon. Hierbij kunt u speciale functies gebruiker als een zoekfilter, het zoeken op synoniemen, het beluisteren van de uitspraak van een lemma en het opvragen van voorbeeldzinnen.

Leren, spelen en kennis delen
Als u zich registreert, dan kunt u via het tabblad ‘Woordenschat’ woorden leren met een effectief geheugenkaartensysteem, waarmee u vertalingen net zo vaak kunt herhalen tot ze in uw langetermijngeheugen zijn opgeslagen. Tevens kunt u via dit tabblad uw eigen les toevoegen.

Via het tabblad ‘Tests’ kunt u op dit moment ongeveer 60 taaltests uitvoeren in de categorieën werk, cultuur & geschiedenis, reizen & plaatsen, fun, grammatica, woordenschat en gesprek.

U kunt op bab.la ook op een heel ontspannen manier met taal bezig zijn, via het tabblad ‘Spelletjes’. Hier heeft u toegang tot onder meer galgje, memory en ‘match it’, een spel waarbij u zo snel mogelijk passende vertalingen bij elkaar zoekt.

Als u een concrete vraag hebt die u graag door andere taalliefhebbers zou willen laten beantwoorden, zoals de vertaling van een bepaalde term of woord, dan kunt u via het forum raad vragen. U kunt ook juist een ander helpen bij de zoektocht naar de juiste vertaling.

Ten slotte biedt de site de mogelijkheid om een tekst te laten vertalen door een beëdigd vertaler of gebruik te maken van verschillende tools en plug-ins, zoals een woordenboek voor iPhone, een woordenboekbalk voor in uw browser en een woordenboekinterface voor twitter.

Conclusie
Het portaal is een echte aanrader voor taalliefhebbers en studenten. Het is een leuke en moderne manier om een taal te leren en te oefenen. De gratis online woordenboeken zijn nog niet 'af' maar bieden u de kans om uw kennis te delen. In het logo van het portaal staat ‘Loving languages’. En dat klopt. U proeft het direct bij een bezoek aan de site.

Digitale vraagbaak over AOV voor ondernemer

Uit: persbericht van de vereniging Platform Zelfstandige Ondernemers (PZO) d.d. 6 december 2010

Ondernemers en zelfstandigen (zzp-ers) die op zoek zijn naar onafhankelijke informatie over arbeidsongeschiktheidsverzekeringen kunnen nu de website http://www.verzekerenvoorzelfstandigen.nl/ raadplegen. De website is een gezamenlijk initiatief van het Verbond van Verzekeraars, de Kamer van Koophandel, het Platform Zelfstandige Ondernemers en FNV Zelfstandigen.

De site biedt antwoord op vragen als: is het wel nodig om je te verzekeren, wat kost dat, waar moet je op letten, welke vorm past het best bij mij en wat te doen bij wijziging van de situatie? Uit eerder onderzoek bleek een grote informatiebehoefte onder startende ondernemers over het risico op arbeidsongeschiktheid. Ongeveer de helft van zelfstandige ondernemers heeft een arbeidsongeschiktheidsverzekering gesloten.